#143KROONENBURG
(ST: Van-Son of Domini), suikerplantage aan de Beneden-Commewijne rechts in het afvaren; grenzend stroomopwaarts aan de koffieplantage Brouwerslust, stroomafwaarts aan de koffieplantage Rhijnberk. Eigenaar Jacobus Hermanus Insinger (mede-directeur Nederlandsche Bank, Amsterdam) als eigenaar van de firma Insinger en Compagnie uit Amsterdam. Deze firma is tevens eigenaar van de koffieplantage Barbados.
Location
5.8968, -54.9183 · Open in Google Maps · Satellite
History
Kroonenburg ontstond in de eerste helft van de 18e eeuw als suikerplantage langs de Beneden-Commewijne. De plantage groeide uit tot één van de grootste ondernemingen van de kolonie en hield in 1863 maar liefst **843 geregistreerde tot slaaf gemaakten** \u2014 een aantal dat de schaal van een kleine stad benaderde.
De productie steunde op intensieve suikerrietteelt, met daarnaast koffie als secundair gewas. Voor de afvoer naar Paramaribo gebruikte men de waterweg van de Commewijne. De Commewijnerivier vormde in de 18e en 19e eeuw het hart van de Surinaamse plantage-economie. Aan beide oevers lagen tientallen suiker-, koffie- en cacaoplantages, vaak in Nederlandse en deels in Duitse of Joods-Portugese handen. De plantages waren via de rivier verbonden met Paramaribo en met elkaar.
Op 1 juli 1863 schafte Nederland de slavernij in Suriname formeel af. De op deze plantage werkende mensen werden in het Emancipatieregister opgenomen en kregen \u2014 vaak verbonden aan de plantagenaam \u2014 een familienaam. Daarna gold nog een tienjarig Staatstoezicht (tot 1873), waarbij voormalig tot slaaf gemaakten verplicht waren tegen loon op of nabij de plantage te blijven werken.
Veel hedendaagse Surinaamse families voeren hun voorgeschiedenis terug op Kroonenburg. De familienamen die in 1863 op deze plantage werden geregistreerd, zijn vandaag terug te vinden in heel Suriname en in de Surinaamse gemeenschap in Nederland.
In-depth context
These surnames also appear on other plantations — a possible sign of kinship or relocation of people.
-
Nationaal Archief Nederland — Suriname Slavenregisters 1830-1863
· NL-HaNA, 1.05.10.02
https://www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/index/nt00461 -
Het Surinaamse Slavenregister & Emancipatieregister 1863
https://www.surinaamsegenealogie.nl
Sources & documents in open archives
Live · 24h cacheAuthentic 19th-century newspaper ads, prints, maps and archival records that mention this plantation — pulled directly from open Dutch heritage collections.
Newspaper ads & articles
No direct API hits. Click "Search all" for the full archive search.
External collections are maintained by third parties. Hits are name-based and may not all refer to this specific plantation — always verify in the source.
📚 Sources & archive references
baseline data-
›
Nationaal Archief Nederland — Suriname Slavenregisters 1830-1863NL-HaNA, 1.05.10.02
- ›
All surnames on this plantation
Other plantations in this region
Do you have information about KROONENBURG?
Family stories, archival references, photos, corrections — everything is welcome. A moderator of this plantation will review your contribution.
Aanmelden voor updates over KROONENBURG
Ontvang een e-mail wanneer er nieuwe informatie, foto's, historische bronnen, familienamen of bijdragen worden toegevoegd aan deze plantage. Je kunt je op elk moment afmelden — gratis en zonder vragen.