Plantages & mensen — een onderzoek met de Roots Zoeker
VO klas 1–3⏱ 60 min
surinameglobalgroup.com
12-05-2026
Onderzoeksles voor VO klas 1–3 waarin leerlingen via de Roots Zoeker concrete personen op één plantage onderzoeken.
Introductie
In deze les ga je aan het werk met echte historische bronnen. Tussen 1830 en 1863 hielden de Nederlandse koloniale autoriteiten een 'slavenregister' bij waarin elke tot slaaf gemaakte werd vastgelegd: naam, leeftijd, plantage, geslacht, moeder. Op surinameglobalgroup.com/nl/roots staan 161.790 personen uit dat register.
Jij kiest één plantage. Je gaat onderzoeken: hoeveel mensen werkten daar? Hoeveel mannen, hoeveel vrouwen? Welke familienamen kwamen vaker voor? Wat verbouwden ze daar?
Opdrachten
1. Ga naar surinameglobalgroup.com/nl/roots en kies één plantage. Noteer de naam en het district/de rivier.
Eigen plantage. Bijvoorbeeld: Vossenburg, district Commewijne.
2. Hoeveel personen zijn er op deze plantage geregistreerd? Hoeveel mannen, hoeveel vrouwen?
Lees het uit de "Historische context"-blok.
3. Welke 3 familienamen kwamen het meest voor op deze plantage?
Te zien in de surnames-lijst onder "Familienamen".
4. Welke gewassen werden er verbouwd? Was het een suiker-, koffie-, katoen- of cacao-plantage?
Te vinden in de plantage-detailpagina.
5. Vergelijk jouw plantage met die van een klasgenoot via /nl/roots/vergelijk. Wat valt op? Welke familienamen komen op beide plantages voor?
Open klasdiscussie. Gedeelde familienamen wijzen mogelijk op familie-verbanden tussen plantages.
6. Stel: jouw klasgenoot vindt op "jouw" plantage een familienaam die ze in haar eigen familie kent. Wat zou dat voor haar betekenen? Schrijf een korte tekst (5–10 regels).
Reflectieopdracht. Geen goed of fout antwoord.
⭐ Verwerkingsopdracht
Vervolgles: lees gezamenlijk Anton de Koms 'Wij slaven van Suriname' (1934). Bespreek hoe De Kom de plantages beschrijft en vergelijk dat met wat jullie zelf in de Roots Zoeker hebben gevonden.